آیتالله عباس کعبی، عضو هیئترئیسه مجلس خبرگان رهبری، در مقاله ای برای فصلنامه آموزه مطرح کرد؛
نوآوری های فقهی در عرصه حقوق اساسی در عصر مشروطه / با تأکید بر اندیشه شیخ فضل الله نوری و میرزای نائینی
عضو هیئترئیسه مجلس خبرگان رهبری: به نظر می رسد اختلاف برداشتی که میان علمای عصر مشروطه وجود داشت، عمدتا در زمینه تجزیه و تحلیل جریان های سیاسی، اظهار نظر در مورد اشخاص و احزاب، انگیزه های آن ها و مواردی از این قبیل بود. طبیعی است که در بحث از این گونه امور و اظهار نظر در این موارد، اختلاف نظر به وجود آید. متأسفانه این اختلاف برداشت ها بر تحلیل مسائل مشروطیت سایه افکنده؛ به گونه ای که موجب غفلت از میراث فقهی و حقوقی دوران مشروطیت و دستاورد بزرگ فقه حکومتی دوران مشروطیت شده است.
۱۴۰۴/۰۸/۰۳
حجتالاسلام والمسلمین محمدرضا اسدی، معاون آموزش مؤسسه امام خمینی(ره)، در نشستی با اساتید فقه و اصول موسسه امام خمینی(ره) مطرح کرد؛
فقه و اصول، مقدمه اسلامیسازی علوم انسانی است / بدون روش استنباط، اسلامیسازی علوم انسانی به ثمر نخواهد نشست
معاون آموزش مؤسسه امام خمینی(ره): برای تحقق هدف بزرگ اسلامیسازی علوم انسانی، نیازمند فقه و اصول و روش استنباط بهعنوان ابزار فهم هستیم و اگر علوم انسانی قرار است بر پایه مبانی اسلامی بازسازی شود، رجوع به منابع اسلامی و فهم آنها بر اساس روش فقاهت و استنباط اجتناب ناپذیر بوده و بدون آن، اسلامیسازی علوم انسانی به نتیجه مطلوب نخواهد رسید.
۱۴۰۴/۰۸/۰۳
دکتر ابراهیم دادجو، عضو هیأت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، در نشست علمی نقد کتاب «واقعگرایی در علوم انسانی اسلامی» مطرح کرد؛
بازخوانی نقش دین در علوم انسانی/ تأکید بر تهذیب نه تأسیس
دکتر ابراهیم دادجو: اسلامیسازی علوم انسانی حاصل چند دهه تلاش فکری پس از پیروزی انقلاب اسلامی است و دیدگاههای موجود در این حوزه از تأکید کامل بر امکان اسلامیسازی تا انکار مطلق آن گسترده است. در فلسفههای معاصر، نوعی نسبیگرایی معرفتی حاکم است و علوم، بهویژه علوم انسانی، بر پایه پارادایمهای متنوعی تفسیر میشوند که امکان داوری مطلق میان آنها وجود ندارد. از اینرو، لازم است ابتدا هستیشناسی واقعیتها و سطوح آن مورد تحلیل قرار گیرد.
۱۴۰۴/۰۷/۳۰
حجتالاسلام والمسلمین حسین شمخالی مقدم در کرسی علمی «راهکارهای تحقیقات میانرشتهای در فقه» مطرح کرد؛
بررسی الگوهای عملیاتی برای فقه میانرشتهای / نقش علوم انسانی در توسعه تعاملگرایی فقهی چیست؟
در جمعبندی نهایی جلسه، این دیدگاه مطرح شد که علم فقه ذاتاً یک علم «مخدوم» است و هر مسئله فقهی به نوعی یک مطالعه میانرشتهای است، زیرا در استنباط از تحلیلهای ادبی، عقلی و حدیثی استفاده میکند. همچنین، در رابطه طولی فقه و عرفان، تأکید شد که فقهی که به سمت عرفان حرکت نکند، «فقه حداقلی» است و «توضیحالمسائلهای سطوح بالاتر» نه به معنای تغییر احکام، بلکه به معنای بیان مراتب بالاتر تکلیف در مسیر رشد و حرکت به سمت وحدت تلقی میشود.
۱۴۰۴/۰۷/۳۰
حجتالاسلام والمسلمین دکتر احمد واعظی، در نشست علمی «فقه و عدالت» مطرح کرد؛
از عدالت فردی تا عدالت ساختاری/ بازتعریف عدالت در فقه امامیه
حجتالاسلام والمسلمین دکتر احمد واعظی: عدالت اجتماعی، در نگاه نخست موضوعی ساده مینماید، اما در واقع از منظری فلسفی، کلامی و فقهی دارای شبکهای از مسائل پیچیده است و نمیتوان آن را صرفاً در چارچوب فقه تحلیل کرد. وی تأکید نمود که همانگونه که نظام سیاسی اسلام نیازمند تبیین مبانی فلسفه سیاسی و الهی است، عدالت اجتماعی نیز باید بر این بنیادها استوار شود تا بتوان از آن به سطح استنباط فقهی راه یافت.
۱۴۰۴/۰۷/۲۹
گزارش اختصاصی نشست علمی «تغییر جنسیت از منظر فقه با تاکید بر ماهیت ترنس سکشوال»؛
بررسی ابعاد فقهی، حقوقی و پزشکی تغییر جنسیت در ایران/ ضرورت تدوین قانون جامع
حجت الاسلام والمسلمین دکتر محمدمهدی کریمی نیا: بحث ما دربارهی تغییر جنسیت جراحی است، نه تغییر جنسیت بهوسیلهی دارو، هیپنوتیزم، یا روشهای روانی و جادویی. تغییر جنسیتی که موضوع بحث فقهی است، تنها از راه عمل جراحی روی اندام تناسلی تحقق مییابد؛ عملی که ماهیت جنسی فرد را دگرگون میسازد.
۱۴۰۴/۰۷/۲۸
گزارش اختصاصی از نشست علمی «چالشهای فقهی هوش مصنوعی» با حضور حجت الاسلام و المسلمین محمدرضا جعفری؛
چالشهای فقهی و حقوقی هوش مصنوعی/ از مسئولیت حقوقی تا فتوا و قراردادهای هوشمند
حجت الاسلام و المسلمین محمدرضا جعفری: هوش مصنوعی در پی آن است که مانند هوش طبیعی انسان عمل کند یا دستکم از آن تقلید نماید. هرچند تاکنون تعریف جامع و واحدی از هوش طبیعی ارائه نشده است، اما روانشناسان هوش را توانایی درک، تحلیل، استدلال و تصمیمگیری با در نظر گرفتن شرایط محیطی میدانند. بر این اساس، میتوان هوش مصنوعی را «موجودیتی فناورانه و ساختهی بشر» تعریف کرد که توانایی درک، تحلیل، استدلال و تصمیمگیری دارد و از تجربههای پیشین برای بهبود عملکرد خود بهره میبرد.
۱۴۰۴/۰۷/۲۸
آیتالله محمد محمدی قائنی در سلسله جلسات درس خارج «آیات الاحکام فقه امنیت» مطرح کردند؛
فقه امنیت، از قواعد لاضرر و لاحرج تا پاسداشت حریم خصوصی و منع تجسس
آیتالله محمد محمدی قائنی: نخست باید نسبت «فقه» و «امنیت» روشن شود تا معیارهای سنجش امنیتِ معتبر در شریعت به دست آید. «امنیت» در برابر «خوف از خطر» است؛ انسانی «امن» است که به حسب واقع در معرض آسیب نیست و خوف پایدار ندارد. در برابر آن، «امنیتِ کاذب» قرار میگیرد که ظاهرِ آرامش دارد ولی در واقع خطر پابرجاست.
۱۴۰۴/۰۷/۲۷





















