حجت الاسلام والمسلمین سید کاظم سیدباقری، مدیر گروه سیاست پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، در نشست علمی بررسی سیر تطور دانش علوم سیاسی در یکصد ساله اخیر حوزه علمیه« مطرح کرد؛
سیر تحول دانش سیاسی در حوزه علمیه قم طی یک قرن اخیر
مدیر گروه سیاست پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی: در گذشته تمرکز سنتی فقه بر احکام فردی مانند عبادات و معاملات بود و وظایف فقیه در عصر غیبت عمدتاً در حد افتا و قضاوت باقی میماند. نقطه عطف این تحول، تدریس درس ولایت فقیه توسط امام خمینی در سال ۱۳۴۸ بود. این اقدام مسئله حکومت و اداره جامعه را از سطح انتظار نظری به عرصه ضرورت عملی و فقهی کشاند. دستاورد این روند، شکلگیری فقه سیاسی و فقه حکومتی به عنوان یک رشته علمی متمایز در حوزه بود؛ رشتهای که به استنباط احکام مربوط به سازوکارهای قدرت، سیاست خارجی، اقتصاد کلان، دفاع و امنیت از منابع دینی میپردازد و زیربنای حقوق اساسی جمهوری اسلامی شد. امروز حوزه قم در این عرصه جایگاهی بیبدیل در جهان اسلام دارد.
۱۴۰۴/۰۹/۲۶
محمدامین مهدیزاده، پژوهشگر حوزه مطالعات جنسیت در یادداشتی برای اندیشکده رهیافت مطرح کرد؛
چالش سیاست گذاری مقابله با خشونت علیه زنان و سنجش تجربههای جهانی
محمدامین مهدیزاده: این مسئله امروز فقط یک آسیب اجتماعی یا موضوع انتظامی نیست، بلکه همزمان در چند سطح جریان دارد: تجربههای واقعی و گاه تلخ برخی زنان و کودکان، اختلافنظرهای جدی در سطح قانونگذاری و سیاستگذاری، و در نهایت، فشارهای رسانهای و گفتمانی که از بیرون و درون کشور بر این حوزه وارد میشود. همین همزمانی باعث شده است که مواجهه با خشونت علیه زنان به یک مسئله حکمرانی تبدیل شود. مسئلهای که نمیتوان با واکنشهای مقطعی یا نسخههای آماده به آن پاسخ داد. در این شرایط دستگاه سیاستگذاری باید نشان دهد چگونه میتواند هم از کرامت و امنیت زنان صیانت کند و هم چارچوب خانوادهمحور و ارزشمدار خود را حفظ نماید، بدون اینکه در دام دوگانههای جعلی و مفاهیم وارداتی بیفتد.
۱۴۰۴/۰۹/۲۶
امیرمحمد اصفهانی، پژوهشگر حوزه مدرسه صالح در یادداشتی برای اندیشکده رهیافت مطرح کرد؛
روایت فتح از دریچه تربیت نسل آینده (قسمت دوم)
امیرمحمد اصفهانی: یکی از مهمترین دستاوردهای فرهنگی و هویتی جنگ اخیر برای نسل نوجوان و جوان، آشکار شدن چهره واقعی دولتهای غربی و درک عینیتری از خصومت ساختاری آنها با جمهوری اسلامی ایران است. حمله مستقیم رژیم صهیونیستی و حمایتهای آشکار یا پنهان کشورهای غربی از این اقدام تجاوزکارانه، میتواند برای بسیاری از نوجوانان و جوانانی که پیش از این، تنها با تصویر رسانهای «متمدن» غرب مواجه بودند، نقطهای تحولی در نگاه و تحلیل آنان ایجاد کند.
۱۴۰۴/۰۹/۲۵
گزارش اختصاصی پایگاه خبری علوم انسانی مفتاح از هشتاد و دومین برنامه گفتوگو دو خط با موضوع «از گرانسازی بنزین تا حذف ارز ۲۸۵۰۰» با حضور دکتر حمیدرضا مقصودی؛
افزایش قیمت بنزین؛ جراحی اقتصادی یا تعمیق بحران معیشت؟
دکتر حمیدرضا مقصودی: یکی از اصلیترین دلایل دولت برای افزایش قیمت بنزین، ادعای مصرف بالای سوخت در ایران است. ببینید مصرف انرژی باید در چارچوب ویژگیهای جغرافیایی، جمعیتی، فرهنگی و زیرساختی هر کشور سنجیده شود. ایران از نظر وسعت جغرافیایی، جمعیت، الگوی سکونت و روابط اجتماعی قابل مقایسه با بسیاری از کشورهای کوچک اروپایی یا حتی برخی کشورهای منطقه نیست. فاصلههای طولانی بین شهرها، ضعف زیرساخت حملونقل عمومی، ساختار خانوادهمحور جامعه و الزامات فرهنگی نظیر سفرهای خانوادگی و زیارتی، همگی عواملی هستند که مصرف انرژی را در ایران بهصورت طبیعی افزایش میدهند. از این منظر، تلاش برای کاهش مصرف از طریق ابزار قیمتی، بهویژه در کالایی کمکشش مانند بنزین، نهتنها ناکارآمد بلکه منجر به فشار مستقیم بر زندگی مردم میشود.
۱۴۰۴/۰۹/۲۵
امیرمحمد اصفهانی، پژوهشگر حوزه مدرسه صالح در یادداشتی برای اندیشکده رهیافت مطرح کرد؛
روایت فتح از دریچه تربیت نسل آینده (قسمت اول)
نوجوانان و جوانان امروز در مرحله حساسی از فرآیند «هویتیابی» قرار دارند؛ دورهای که فرد در آن به دنبال درک جایگاه خود در جهان، جامعه، تاریخ و فرهنگ خویش است. از آنجا که این نسل آیندهساز جمهوری اسلامی محسوب میشود، نحوه شکلگیری هویت آنها نهتنها بر سرنوشت شخصیشان، بلکه بر جهتگیری کلان کشور در دهههای آتی اثرگذار خواهد بود. در چنین بستر حساسی، رویدادهایی چون جنگ اخیر، فرصتی منحصربهفرد برای تقویت عناصر هویتی ـ ملی و دینی فراهم میآورد. مواجهه مستقیم با تهدیدات بیرونی و ایستادگی ملت در برابر آن، زمینهای برای تعمیق درک این نسل از مفهوم «ما»، «دشمن» و «وظیفه» ایجاد میکند و هویت فردی آنان را در پیوند با سرنوشت جمعی و مأموریت تمدنی جمهوری اسلامی ایران شکل میدهد.
۱۴۰۴/۰۹/۲۵
مراسم اختتامیه رویداد «قم قطب تمدنی جهان اسلام» توسط مرکز تحقیقاتی احیاء برگزار شد؛
رویداد بزرگ علمی قم قطب تمدنی جهان اسلام، ایده تا آفرینش
یکی ازمسئله های مهم کشور بها دادن به ایده های خلاق و نوآور است؛ این رویداد به نوعی اعلام حضوری برای حمایت از طرحهای خلاق و کاربردی است، ایده هایی که شامل حمایت نشدند، میتوانند با اصلاح طرح خود مجددا برای حمایت در قالب طرح امام صادق درخواست دهند. وجود چنین رویدادهایی آغاز مسیر حمایت است و این اختتامیه پایان مسیر حمایت از صاحبان ایده نخواهد بود.
۱۴۰۴/۰۹/۲۵
حجت الاسلام والمسلمین حسن آقانظری در نشستی تخصصی با موضوع «نقش ملاکات در فقه معاملات» مطرح کرد؛
منظومه فقهی تحریم ربا؛ واکاوی ملاکات تحریم ربا در بانکداری مدرن
حجت الاسلام والمسلمین حسن آقانظری: «از جهت فقهی، بانک مرکزی یا دولت تا چه میزانی مجاز به خلق اعتبار پول است؟» در شرایط اضطراری مانند جنگ یا بازسازی مناطق ویرانشده، این امر ممکن است ضرورت یابد، اما آیا «کسری بودجه دولت» که تنها به قشر محدودی از جامعه (مثلاً پانزده میلیون کارمند و بازنشسته) مربوط میشود، میتواند مجوزی فقهی برای خلق نقدینگی باشد که تورم ناشی از آن، کل جمعیت هشتاد و پنج میلیونی کشور را تحت فشار قرار میدهد؟
۱۴۰۴/۰۹/۲۴
حجتالاسلام والمسلمین حمید پارسانیا، عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی، در نشست «خوانشی عمیق از حکمت متعالیه و نقش آن در چارچوبسازی تقنینی هوش مصنوعی» مطرح کرد؛
قانونگذاری هوش مصنوعی بدون توجه به فرهنگ ممکن نیست
عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی: هوش مصنوعی صرفاً یک فناوری فنی نیست و اگر قانونگذاری آن بدون توجه به مبانی حکمت اسلامی و هویت فرهنگی جامعه انجام شود میتواند به استحاله فرهنگی و تهدید زیست انسانی منجر شود. مسئله هوش مصنوعی صرفاً یک بحث فناورانه یا فنی ـ مهندسی نیست بلکه پدیدهای تمدنی است که باید در ساحت قانونگذاری، سیاستگذاری و فرهنگ عمومی بهصورت جدی مورد توجه قرار گیرد.
۱۴۰۴/۰۹/۲۴
