به گزارش خبرنگار پایگاه خبری – تحلیلی مفتاح علوم انسانی اسلامی، به نقل از خبرگزاری جهان بانو؛ نشست علمی «زن ایرانی و مدیریت خانه به وقت جنگ» به همت دانشگاه باقرالعلوم(ع) برگزار شد. در این نشست، دکتر زهرا روح‌اللهی امیری، دانشیار گروه تاریخ دانشگاه باقرالعلوم(ع)، و حجت‌الاسلام والمسلمین سید احسان رفیعی علوی، مدیریت دانشگاه باقرالعلوم(ع)، با تأکید بر نقش محوری زنان در حفظ انسجام اجتماعی، مدیریت بحران و تداوم حیات فرهنگی جامعه، زنان را مهم‌ترین عامل تاب‌آوری اجتماعی و بازتولید هویت تمدنی در شرایط جنگی و پساجنگ معرفی کردند.

جامعه باید برای دوران پساجنگ آماده شود

دکتر زهرا روح‌اللهی امیری در سخنان خود با تغییر محور بحث به موضوع «تاب‌آوری اجتماعی» اظهار داشت: هیچ جامعه‌ای خواهان تداوم جنگ نیست و آنچه امروز بیش از هر چیز اهمیت دارد، آماده‌سازی جامعه برای عبور از بحران و ورود به دوران پساجنگ است. به گفته وی، افزایش تاب‌آوری خانواده‌ها در برابر بحران‌هایی همچون جنگ، زلزله و بلایای طبیعی، زمینه‌ساز حفظ انسجام اجتماعی و کاهش آسیب‌های ناشی از بحران خواهد بود. وی با مرور نمونه‌های تاریخی از صدر اسلام، نقش زنان را در عبور جامعه اسلامی از بحران‌های بزرگ مورد توجه قرار داد و گفت: در دوران محاصره اقتصادی شعب ابی‌طالب، زنان علاوه بر مدیریت منابع محدود غذایی و مراقبت از خانواده، با فداکاری‌های اقتصادی خود به تداوم جامعه ایمانی کمک کردند. نمونه برجسته این مسئله، حضرت خدیجه(س) است که تمام دارایی خود را در راه حمایت از پیامبر(ص) و مسلمانان هزینه کرد. این پژوهشگر تاریخ اسلام همچنین به نقش زنان در هجرت مسلمانان به حبشه و مدینه اشاره کرد و افزود: زنان مهاجر با چشم‌پوشی از خانه، خانواده و تعلقات اجتماعی خود، در مسیر حفظ ایمان و بقای جامعه اسلامی گام برداشتند و زنان انصار نیز با تقسیم امکانات و پذیرش سختی‌ها، زمینه استقرار جامعه نوپای اسلامی را فراهم کردند. دکتر روح‌اللهی امیری با اشاره به جنگ احزاب، زنان مدینه را نمونه‌ای از مدیریت موفق بحران دانست و گفت: در حالی که مردان در خط مقدم دفاع از شهر حضور داشتند، زنان با مدیریت خانواده، تأمین نیازهای معیشتی و پشتیبانی از رزمندگان، نقش مهمی در افزایش تاب‌آوری جامعه ایفا کردند. به باور وی، موکب‌ها، فعالیت‌های پشتیبانی مردمی و کمک‌رسانی‌های امروز نیز امتداد همان تجربه تاریخی زنان مسلمان است. وی همچنین نقش زنان در روایت‌گری، انتقال فرهنگ مقاومت و تقویت روحیه رزمندگان را مورد توجه قرار داد و تصریح کرد: زنان همواره در حفظ هویت فرهنگی و ایمانی جامعه و انتقال آن به نسل‌های بعد نقش تعیین‌کننده‌ای داشته‌اند و این ظرفیت در دوران پساجنگ بیش از پیش اهمیت خواهد یافت.

زنان بازتاب‌دهنده هویت کامل جامعه‌اند

در ادامه این نشست، حجت‌الاسلام والمسلمین سید احسان رفیعی علوی، مدیریت دانشگاه باقرالعلوم(ع)، با نگاهی جامعه‌شناختی به تحولات اخیر، تأکید کرد که تجربه ماه‌های گذشته نشان داده است زنان نه صرفاً جنگ‌طلب‌اند و نه صلح‌طلب، بلکه دارای نقشی فراتر از این دوگانه هستند. وی اظهار داشت: آنچه در روزهای بحران مشاهده شد، ظرفیت زنان برای عبور دادن جامعه از شرایط دشوار و بازآفرینی هویت اجتماعی بود. حقیقت جنگ تنها در میدان نبرد شکل نمی‌گیرد، بلکه در لایه‌های اجتماعی و فرهنگی جامعه جریان دارد و زنان در این عرصه نقشی بی‌بدیل ایفا می‌کنند. مدیریت دانشگاه باقرالعلوم(ع) با اشاره به حضور فعال زنان در عرصه‌های فرهنگی، اجتماعی و علمی کشور، گفت: تجربه این روزها نشان داد که فروکاستن نقش زن به مسائل صرفاً جنسیتی، نادیده گرفتن بخش مهمی از ظرفیت تمدنی جامعه است. زنان ایرانی در این دوره با نبوغ و بلوغ اجتماعی خود نشان دادند که نه بخشی از جامعه، بلکه بازتاب‌دهنده تمام هویت جامعه هستند. وی همچنین با انتقاد از برخی نگاه‌های محدودکننده نسبت به زنان در سال‌های گذشته افزود: بخشی از ظرفیت‌های زنان مؤمن و انقلابی کشور به دلیل برخی برداشت‌های نادرست مورد غفلت قرار گرفته است. در حالی که امروز نقش‌آفرینی زنان در عرصه‌های مختلف علمی، فرهنگی و اجتماعی، یکی از مهم‌ترین سرمایه‌های کشور برای پیشبرد اهداف تمدنی به شمار می‌رود. حجت‌الاسلام والمسلمین علوی در پایان ضمن قدردانی از فعالیت‌های علمی و فرهنگی بانوان دانشگاه باقرالعلوم(ع)، ابراز امیدواری کرد که این حرکت نخبگانی ادامه یافته و زمینه بهره‌گیری هرچه بیشتر از ظرفیت‌های زنان در مسیر پیشرفت و تعالی جامعه اسلامی فراهم شود. سخنان ارائه‌شده در این نشست، تصویری از نقش چندبعدی زنان در شرایط بحران ارائه کرد؛ نقشی که از مدیریت خانواده و حفظ انسجام اجتماعی آغاز می‌شود و تا مشارکت در بازتولید هویت فرهنگی، تقویت سرمایه اجتماعی و شکل‌دهی به آینده تمدنی جامعه امتداد می‌یابد.این نسخه به سبک خبرگزاری‌های رسمی تنظیم شده و میان دو ارائه، یک محور مشترک «تاب‌آوری اجتماعی و نقش تمدن‌ساز زنان در شرایط جنگ» ایجاد کرده است.