حجتالاسلام والمسلمین جعفر نجفی بستان، استاد خارج فقه و اصول حوزه علمیه، در یادداشتی مطرح کرد؛
بررسی مبانی فقهی و حقوقی اعمال حاکمیت بر تنگه هرمز
در فقه اسلامی، حتی در خصوص سرزمینهای خشکی نیز مالکیت به معنای متعارف و مدرن آن کمتر موضوعیت دارد و تمرکز بیشتر بر حق دفاع و اداره عقلایی سرزمین است. بسیاری از مرزبندیهای ملی کنونی حاصل تحولات پس از جنگهای جهانی و فروپاشی امپراتوریهاست. از این رو، دفاع مشروع کشورها از سرزمین خود عمدتاً مبتنی بر نظامات قراردادی بینالمللی است و اثبات فقهی آن نیازمند اقامه ادله مستقل میباشد.
۱۴۰۵/۰۳/۰۵
حامد محمدجانی، پژوهشگر فقه و مبانی حقوق، در یادداشتی مطرح کرد؛
بررسی فقهی «پیمان ابراهیم» و چرایی بطلان این قرارداد از ابتدا
پیمان ابراهیم، از منظر فقه بینالملل اسلامی، یک «عقد» بود ــ توافقی دوطرفه میان دولتهای امضاکننده که بر اساس آن، طرفین متعهد به «عادیسازی روابط» و «خودداری از اقدامات خصمانه» علیه یکدیگر میشدند. اما هر عقدی، در منطق فقه، تابع «شرایط صحت» و «موجبات فسخ» است. آنچه در ۷۵ روز جنگ ۲۰۲۶ رخ داد، از منظر فقهی، چیزی نیست جز «انفساخ قهری» این عقد به سبب «تخلّف از مقتضای ذات عقد» و «ورود ضرر اعظم بر طرفین».
۱۴۰۵/۰۲/۲۸
علیاحمد پناهی، دانشیار روانشناسی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، در یادداشتی مطرح کرد؛
بازگشت به ریشهها؛ هویت گمشدهای که در جنگ رمضان پیدا شد / چگونه جنگ رمضان هیمنه قدرت را در هم شکست؟
نخستین و سترگترین ارمغانِ جنگِ رمضان، «انسجامِ ملی» بود که چون تار و پودی پولادین، جامعه را در هم تنید. پیش از این، شاید تفاوتهایِ قومی، مذهبی، یا منطقهای، همچون شکافهایی نادیده، در پیکرِ ملت وجود داشت. اما در سایۀ هجومِ دشمن، ضرورتِ بقا، همگان را به گردِ یک محور فراخواند.
۱۴۰۵/۰۲/۲۸
حجتالاسلام والمسلمین عباسعلی مشکانی سبزواری، معاون علمی مدرسه عالی فقاهت عالم آل محمد(ص) مشهد، در یادداشتی مطرح کرد؛
«فتوای ترور»؛ راهبرد مقابله با دشمن قاتل در شرایط خاص / نهاد فتوا و کاربست آن در مقابله با جنایات دشمنان اسلام
حجتالاسلام مشکانی سبزواری: از منظر دینی و فقهی حذف دشمن دارای شرایط و احکامی است و هر دشمنی را نتوان، صرفاً به جهت دشمنی، به صورت رسمی و یا غیررسمی نابود کرد. در مواردی که دشمن مرتکب جنایتی شده، که جزای آن مرگ است، و امکان کشتن و حذف رسمی او وجود ندارد، میتوان از ابزار حذف غیر علنی بهره برد.
۱۴۰۵/۰۲/۲۸
حجتالاسلام والمسلمین علی آقا پیروز، مدیر گروه مدیریت و حکمرانی اسلامی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، در یادداشتی مطرح کرد؛
چرا نتیجه جنگهای نامتقارن با محاسبات مادی رقم نمیخورد؟ / مدیریت جنگ بر اساس عقلانیت دینی
حجتالاسلام پیروز: در مدیریت جنگ میتوان دو رویکرد کلی را مطرح ساخت. در رویکرد نخست، عقلانیت مادی معیار اصلی تصمیم سازی و سیاستگذاری است.؛ عقلانیتی که بر ارزیابی واقعبینانه از توازن قوا، سطح فناوری، ظرفیت اقتصادی، توان لجستیکی و پیامدهای ادامه درگیری تکیه دارد. اما در مقابل ،رویکرد عقلانیت دینی قرار دارد که در آن، محاسبه ابزار و امکانات مادی نفی نمیشود، بلکه در چارچوب جهانبینی اسلامی و با توجه به سنتها و وعدههای الهی معنا مییابد.
۱۴۰۵/۰۲/۲۷
حجت الاسلام والمسلمین محمدهادی منصوری، استادیار گروه معارف قرآن و حدیث دانشگاه معارف اسلامی، در یادداشتی مطرح کرد؛
همگان مکلف به حضور در میدان اقتصادی علیه دشمن / سستی در اطاعت از ولیامر در امر جهاد، جامعه را به «سنت استبدال» گرفتار میکند
حجت الاسلام منصوری: از ویژگیهای سنن الهی این است که منحصر به مقطع زمانی خاصی نیست. برای نمونه، سنت نصرت الهی (محمد / ۷) در هر برههای که از سوی امت اسلامی محقق شود، نصرت الهی نیز تحقق مییابد؛ چه معصوم(علیه السلام) حاضر باشد و چه در پرده غیبت به سر برد. بنابراین در زمان غیبت کبری، اگر کشور اسلامی مورد هجوم دشمن قرار گیرد و ولیّ فقیه امر به جهاد دفاعی نماید، لبیک به ندای ولایت فقیه به عنوان نائب عام امام زمان(علیه السلام) ـ که به مثابه لبیک به امر معصوم(علیه السلام) است ـ تحقق سنت نصرت الهی را مسجل میسازد. در مقابل، سستی در اطاعت از ولیّ امر، علاوه بر حرمت، تبعات یادشده از جمله گرفتار شدن به سنت استبدال الهی را در پی دارد.
۱۴۰۵/۰۲/۲۶
روحاله اسلامی، دانشیار علوم سیاسی و رئیس اندیشکده دانشگاه فردوسی مشهد، در یادداشتی مطرح کرد؛
ایران در گذار از وضع طبیعی به وضع مدنی با حاکمیت قانون / اقتصاد شایستهسالار در برابر اقتصاد رانتی
رئیس اندیشکده دانشگاه فردوسی مشهد: ایران مدنی بدون حکومت قانون تحقق نمییابد. دولت در ایران مدنی وظیفه تامین امنیت، حفظ ثبات سیاسی و اقتصادی، جلوگیری از جنگ و تضمین حقوق عمومی را بر عهده دارد؛ اما مشروعیت آن نه از مداخله گسترده، بلکه از کارآمدی نهادی، رعایت حقوق شهروندی، برابری حقوقی و احترام به آزادیهای عمومی ناشی میشود.
۱۴۰۵/۰۲/۲۶
سید حسین حسینی، پژوهشگر حوزه نظام ارزی، در یادداشتی مطرح کرد؛
تأمین انرژی آمریکا با ارزی که خودش چاپ میکند / دلار چگونه از نفت پشتوانه گرفت و باز هم مرکزیت یافت؟
سید حسین حسینی: پیوند خوردن قیمتگذاری نفت با دلار، بازیافت درآمدهای نفتی در بازارهای مالی ایالات متحده و تبدیل شدن نفت به پشتوانه جدید ارز آمریکا، چرخهای ایجاد کرد که تقاضای ساختاری برای دلار را تقویت نمود. پیامدهای این سازوکار در چند محور قابل مشاهده است: افزایش ظرفیت انتشار پول، تسهیل تأمین مالی دولت آمریکا، عمقبخشی به بازارهای مالی این کشور و استمرار نقش مرکزی دلار در نظام پرداختهای بینالمللی.
۱۴۰۵/۰۲/۲۴





















