آیا با عینک دموکراسی غربی می‌توانیم جمهوری اسلامی را نقد کنیم؟

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری – تحلیلی مفتاح علوم انسانی اسلامی، دکتر میثم مهدیار، عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی، در یادداشتی مطرح کرد؛

دموکراسی غربی بر مبنای افکار عمومی شکل گرفته است. هر کس کنترل افکار عمومی را در دست بگیرد دموکراسی را کنترل می‌کند. از همین رو کاربست دموکراسی به شیوه غربی برای کشورهای غیر غربی بیشتر از صرف کاربست یک فرم سیاسی، ابزاری استعماری است چرا که افکار عمومی در جهان در ید اختیار غرب و رسانه‌های آن است.

در واقع غرب از دموکراسی در دیگر نقاط جهان حمایت می‌کند چون می‌تواند با کنترل افکار عمومی دموکراسی وابسته به خود را پدید آورد.

البته غربی‌ها در مناطقی هم که بواسطه پیوندهای قومی و دینی و بومی (شبیه کشورهای عربی یا ایران قبل از انقلاب) ممکن است انتخابات نتایجی خلاف انتظار غرب ببار آورد از دموکراسی حمایت نمی‌کنند! این دقیقه‌ای است که روشنفکر ایرانی متوجه آن نیست.

از همین رو دموکراسی به شیوه غربی اگرچه محسنات زیادی دارد اما در نهایت بواسطه هژمونی رسانه‌ای غرب در جهان که با ابزارهای اقتصادی (همچون تحریم و فاند و…) حمایت می‌شود در کشورهای غیر غربی به ضد امر ملی و منافع ملی تبدیل می‌شود. از این رو غیرغربی‌ها باید بتوانند به فرم‌های سیاسی‌ای دست پیدا کنند که علاوه بر انطباق با شرایط تاریخی و فرهنگی کشورهای‌شان و نیز تحقق کارکردهای مشارکت‌‌جویانه مردم، زمینه نفوذ و استعمار غربی را هم سد کنند. مثلا جمهوری خلقی چین فرمی از مشارکت‌جویی بومی است. جمهوری اسلامی هم تلاشی بومی برای کاربست دموکراسی مدرن در چارچوبی بومی و ملی بوده است. در تمام ادوار تاریخی سه هزاره گذشته، حکومت‌های سیاسی در ایران (غیر از چند برهه کوتاه) ملائم با توحید و دین در فرم‌های مختلف بوده‌اند. حتی اقوام مهاجم بی دین وقتی به ایران وارد شده‌اند بعد از یکی دو نسل به طلایه‌داران هنر و فرهنگ دینی و ملی ایران تبدیل شده‌اند.

البته این به این معنا نیست که این فرم‌ها تمام هستند و با هیچ مشکل و چالشی روبرو نیستند( کما اینکه از دل دموکراسی غربی هم ناپلئون و فاشیسم و هیتلر و ترامپ درآمده) بلکه فرم‌هایی در حال شدن هستند و تکامل آن‌ها در ابتدا مشروط به فهم آن‌ها در نظم جهانی غربی فعلی است.

از این رو جمهوری اسلامی با عینک دموکراسی غربی قابل ارزیابی نیست و کسانی که صرفا چنین تلاشی روا می‌دارند ره به عبث می‌پایند.